ĐỒNG XU NHỎ BÉ

(Ảnh: Cánh Đồng Truyền Giáo)

Có một câu chuyện đề tựa “Giáng sinh ấm áp”, nội dung như sau :

Andy ngồi trên tuyết, cậu bé thấy lạnh hơn từng giây một. Andy không đi ủng - thứ mà người ta vẫn thường đi trên tuyết vào mùa đông. Cậu bé không thích ủng và dù sao cậu bé vẫn không có ủng cơ mà. Đôi giày vải, mỏng dính, mòn vẹt mà Andy đang mang đã có vài lỗ thủng và chúng không thể làm được việc là giữ ấm cho đôi chân cậu bé.

Andy đã ngồi trên tuyết thật là lâu rồi. Và dù cố đến mấy, cậu bé vẫn không thể nghĩ ra được món quà Giáng sinh cho Mẹ. Cậu bé buồn bã lắc đầu "Vô ích thôi, dù rằng mình có nghĩ ra món quà gì, mình cũng không có tiền mà ."

Từ khi bố Andy mất 3 năm về trước, gia đình cậu bé suy sụp nặng nề. Ban đêm Mẹ cậu làm việc ở bệnh viện, nhưng với đồng lương ít ỏi chỉ đủ mấy mẹ con sống tạm qua ngày. Chúng còn nhỏ lắm, chẳng biết có nghĩ ra món quà gì để tặng Mẹ hay không. Thật không công bằng, bây giờ đã là chiều tối đêm Giáng sinh mà cậu bé vẫn ngồi đây, chẳng thể nghĩ được điều gì cả.

Chú chùi những giọt nước mắt, Andy đứng dậy đi xuống phố - nơi có rất nhiều cửa hàng. Cuộc sống thật khó khăn khi mà cậu bé mới 6 tuổi và không có bố, đặc biệt là khi mà người ta cần một người đàn ông để tâm sự. Andy đi từng cửa hàng này sang cửa hàng khác, nhìn vào từng cửa sổ rực rỡ một. Mọi thứ đều đẹp và ngoài khả năng của cậu. Trời đã bắt đầu tối, Andy buồn bã định quay về nhà thì bỗng nhiên cậu bé nhìn thấy một vật gì đó ánh lên trong tuyết. Andy cúi xuống: 1 đồng xu nhỏ bóng loáng dưới đất. Hẳn chưa ai có cảm giác được giàu có như là Andy cảm thấy vào lúc ấy.

Khi Andy nắm chặt "kho tàng mới nhặt được" của mình, cậu bé cảm thấy như có hơi ấm chạy qua cơ thể, và cậu mạnh dạn bước vào cửa hàng đầu tiên, niềm hân hoan của Andy ngay lập tức bị đóng băng lại khi từng nhân viên bán hàng bảo với cậu rằng chẳng thể làm gì với đồng xu nhỏ xíu đó. Cậu bé đi ra, nhìn thấy một của hàng hoa, Andy liều đứng lại xếp hàng.

Khi người chủ cửa hàng hỏi Andy cần gì, cậu bé đưa một đồng xu và e dè hỏi liệu mình có thể mua được 1 bông hoa tặng Mẹ trong đêm Giáng sinh với đồng xu nhỏ xíu này không, người chủ cửa hàng nhìn Andy, đặt tay lên vai cậu bé và nói : "Đợi một chút, con trai, để ta xem có thể làm gì cho con."

Khi đứng chờ, Andy ngắm những bông hoa tuyệt đẹp và cậu đã hiểu vì sao Mẹ cậu cũng như bao người phụ nữ khác lại thích hoa đến thế.

Tiếng đóng cửa sớm khi người khách cuối cùng rời khỏi cửa hàng đã đưa cậu quay về với hiện thực. Còn lại một mình trong cửa hàng, Andy bắt đầu cảm thấy cô đơn và hoảng sợ. Bỗng người chủ cửa hàng lại đi ra.

Trước mắt cậu bé là 12 bông hổng đỏ thắm, cuống dài, lá xanh cùng với những bông hoa gì đó trắng, nhỏ li ti, được bọc thành một bó có dây nơ màu bạc. Tim Andy ngừng một nhịp khi ông chủ cửa hàng đặt bó hoa vào một chiếc hộp trắng và bảo: "Tất cả là một đồng xu, con trai ạ !”

Andy chậm chạp đặt đồng xu vào tay ông chủ cửa hàng. Không thể là thật được! Không ai bán cho cậu cái gì với một đồng xu đâu ! Nhận thấy sự băn khoăn trên mặt cậu bé, ông chủ cửa hàng giải thích: "May mắn là ta có mấy bông hoa bán với giá một đồng xu một bó. Con trai có thích không ?”

Lần này thì Andy không ngần ngại nữa. Ra khỏi cửa hàng, Andy nghe thấy tiếng ông chủ nói với theo : " Giáng sinh vui vẻ, con trai !”

Khi ông chủ cửa hàng quay vào trong nhà, vợ ông hỏi : "ông vừa nói chuyện và đem hoa cho ai thế ?”.

 Nhìn qua cửa sổ và chớp chớp mắt để ngăn không cho nước mắt trào ra, ông chủ cửa hàng khẽ nói : "Một điều thật lạ lùng đã xảy ra. Sáng nay, khi tôi chuẩn bị mở cửa hàng, tôi có cảm giác như ai đang mách bảo mình để sang bên cạnh 12 bông hoa hồng thật đẹp vì đó sẽ là món quà đặc biệt. Tôi đã nghĩ là mình đã tưởng tượng ra, thế nhưng tôi vẫn cứ để 12 bông hồng ra một chỗ. Và ngay lúc nãy, một cậu bé vào cửa hàng và muốn mua hoa để chúc Giáng sinh cho Mẹ chỉ với 1 đồng xu. Nhìn vào cậu bé, tôi thấy tôi của nhiều năm về trước. Tôi đã là một đứa trẻ nghèo khổ không biết mua gì cho Mẹ vào đêm Giáng sinh. Một người qua đường đã cho tôi 10 đôla không vì lý do gì. Khi tôi nhìn thấy cậu bé tối hôm nay, tôi biết người đã mách bảo tôi là ai...”

Tối Giáng sinh ấy, cả gia đình người chủ cửa hàng hoa và cả gia đình Andy nữa, không ai cảm thấy lạnh chút nào....

INTERNET

CHIA SẺ MỘT CHÚT SUY TƯ

Vào một mùa Giáng Sinh, có một người bạn đã gửi cho tôi câu chuyện này, cùng với một Thiệp Giáng Sinh điện tử, thiệp giáng sinh mang hình ảnh không dính líu gì đến… Noel, nhưng lại liên quan đến câu chuyện, đó là “một bó hoa hồng đỏ thắm”.

Được “chúc mừng” Giáng Sinh như vậy, lúc đầu, tôi “không được vui lắm”, vì cứ quanh quẩn nghĩ : “Không biết cái thằng quỷ bạn mình nó có ý “chơi” mình không, làm tôi cứ phải băn khoăn trong cái “Mùa Bình An” Ngôi Hai xuống thế… “mình có sống hẹp hòi quá không nhỉ ? – mình có lạnh lùng với những người đang rất cần sự giúp đỡ chung quanh mình không ?...”. Rồi cũng tự ủi : “Chắc bạn mình chỉ có ý tốt, chúc mừng lễ Giáng Sinh là lễ “Tình Thương” vậy thôi… Nói gì thì nói, trong những thiệp chúc mừng Giáng Sinh năm ấy, Thiệp Chúc Mừng của người bạn đó vẫn là “tấm thiệp” ấn tượng nhất vì nó kèm theo câu chuyện trên !

Rồi mấy mùa Giáng Sinh trôi qua, tôi không còn nhớ đến câu chuyện đó nữa. Cho đến một hôm, sau khi tôi dâng Thánh Lễ ở Giáo điểm Cả Nổ, ngồi uống ly nước trước khi quay về Giáo xứ, tôi nghe người dân ở đó thuật lại câu chuyện về anh chàng bán Vé Số Kiến Thiết, làm tôi nhớ lại câu chuyện mùa Giáng Sinh năm nào.

Mấy ông Biện bảo rằng họ bảo thật là xui, suýt chút nữa là nguyên một Block Số Kiến Thiết lô đặc biệt mỗi tấm 1 tỷ rưỡi đã về họ đạo mình rồi. Lúc đó tụi con dâng tiền cho cha mặc sức sửa san cho họ đạo. Chuyện đó đây trúng số là chuyện thường thôi, tôi không mấy quan tâm, nên cũng nói đùa : Sợ khi trúng số rồi, các ông trốn luôn đó chứ ! Mấy ông có nghe câu chuyện vui hai vợ chồng ông đó cầu nguyện với Đức Mẹ không ? – Sao Cha ? – Có hai vợ ông đó nghèo lắm, hôm ấy dành dụm mua được tờ vé số, liền đến trước Đài Đức Mẹ, cầu nguyện. Người chồng cầm tờ vé số đưa lên cao, ngước nhìn về Đức Mẹ, lớn tiếng cầu nguyện rằng : - Lạy Đức Mẹ, xin cho cho con vô lô đặc biệt, con sẽ dâng cho Đức Mẹ phân nửa. Người vợ khều chồng, nói nho nhỏ : - Sao dâng nhiều vậy anh ? Ông chồng quay lại la vợ: - Em êm đi, cứ cầu nguyện theo anh. Rồi Anh ta hạ giọng thấp xuống, nói nhỏ vào tai vợ : - Em đừng có lo, anh còn trong túi 9 tấm y chang như vậy !

Một ông xen vào : Dạ, đúng rồi, cũng khó biết lòng người, khi có nhiều tiền cũng dễ thay đổi lắm! Rồi họ kể: Trong cái vụ “lốc” số vô lô 1 tỷ rưỡi, có nhà đó trúng tổng cộng là 2 tỷ, chủ nhà cho anh bán vé số 2 triệu, anh chàng bán vé số xin thêm 3 triệu nữa, tổng cộng là 5 triệu để đủ tiền sửa cái nhà lại bằng cây tạp đã hư mục, nhưng ông chủ nhà đã không cho.

Lẽ nào bổng dưng có 2 tỷ, lại không thể cho anh chàng bán vé số năm triệu để sửa nhà theo như anh xin ? Nghe câu chuyện cũng có những tình tiết đáng suy nghĩ, nên tôi đã tìm cách gặp chính anh chàng bán vé số đó, và nghe chính anh thuật lại đầu đuôi câu chuyện.

Anh ta tên là Nguyễn Văn Thịnh, tự là Tý, là người Công Giáo thuộc xã Tân Hòa, huyện Thanh Bình, tỉnh Đồng Tháp. Gia đình nghèo, không ruộng đất, vợ làm mướn, có hai đứa con, đứa lớn 13 tuổi, khờ, không đi học, đứa nhỏ 6 tuổi. Anh đi xe đạp bán vé số. Tuyến đường anh đi bán là vào vùng sâu, thuộc khu vực Kho Bể, và Cả Nổ, cách nhà anh khoảng 20 km, phải qua 1 con đò sang sông lớn. Như vậy, anh đi và về khoảng 40 km.

(anh Nguyễn Văn Thịnh, ảnh: CĐTG)

Hôm ấy, thông thường, anh chạy xe vào khu vực Cả Nổ, nhưng anh thấy có một gia đình ở Kho Bể đang có đám tiệc, anh dừng lại để bán số. Đó là tiệc “ăn đầy tháng” cháu bé. Chủ nhà cũng quen biết do anh thường bán số qua lại nơi đó, nên bảo anh ở lại uống vài ly rượu chơi, rồi khách dự tiệc người tiếp vài tấm. Sau khi “anh sui” của chủ nhà mua số, chủ nhà bảo anh bán vé số: “mày lựa tấm vé số giống của anh sui tao vừa mua, bán chịu cho tao một tấm, trúng thì tao trả, không trúng thì thôi nhen !”. Anh bán vé số trả lời: “Thôi, tui tặng ông một tấm nè, khỏi phải thiếu chịu gì hết”. Anh bán vé số nói với tôi là vì mình được ổng mời uống rượu, thôi thì coi như “trả lễ” cho ông vậy. Đứa con trai thứ tám trong nhà, chưa có gia đình, đang sống chung với ông, mua thêm 5 tấm nữa.

Tấm vé số mà anh tặng nằm trong block trúng lô đặc biệt 1 tỷ rưỡi. Năm tấm con trai ông trúng giải may mắn 100 triệu. Vậy gia đình ông bổng dưng có món tiền từ trên trời rơi xuống tổng cộng là 2 tỷ.

Số tiền anh xin thêm là 3 triệu, (để đủ 5 triệu sửa nhà), sánh với 2 tỷ, trong đó có tấm vé số anh tặng, mà ông chủ nhà không cho được, đúng là ông này tệ thật !

Tôi thích nhất trong câu chuyện Giáng Sinh Ấm Áp hai câu nói của ông chủ bán hoa, khi ông trả lời với vợ ông, và có lẽ cũng là hai đề tài hay nhất trong câu chuyện:

Câu thứ nhất : “Nhìn vào cậu bé, tôi thấy tôi của nhiều năm về trước...”

Trong câu chuyện này, “nhiều năm về trước... Tôi là một đứa trẻ nghèo khổ không biết mua gì cho mẹ vào đêm Giáng Sinh”.

(ảnh chỉ có tính minh họa).

Làm sao người ta có thể thông cảm nhau nếu không nhìn thấy chính hình ảnh của mình trong cuộc sống. Trong cuộc đời ta, đã từng có lúc ta quá bé con, quá vụn dại. Đã từng có lúc ta quá háo thắng, kiêu căng. Đã từng có lúc ta quá tự tin, quá vội khẳng định chính mình... 

Ta  nghèo nàn tiền bạc, ta nghèo nàn kinh nghiệm, ta nghèo nàn sự hiểu biết, ta nghèo nàn nhiều thứ...

Rồi, do may mắn nào đó, ta trở nên giàu có, ta trở nên thành đạt, ta trở nên người nắm quyền cao chức trọng, ta không còn thấy hình ảnh “tôi của nhiều năm về trước”. Ta không còn thấy hay không muốn thấy quá khứ của đời mình.

Và ta tự thấy mình hoàn hảo, như chưa từng yếu đuối, chưa từng ô nhục, chưa từng mang vết nhơ nào trong cuộc sống.

Tôi rất thích câu chuyện của Đức Hồng Y GB. Phạm Minh Mẫn kể khi chúng tôi còn học ở Cần Thơ. Lúc ấy là vào những sau 1975, các thầy chia nhau từng nhóm về các họ đạo miền quê. Một năm, sáu tháng lao động sinh sống, sáu tháng tựu về Chủng Viện học. Cuộc sống cực kỳ khó khăn và các thầy phải thích nghi và đối phó với rất nhiều vấn đề hoàn toàn mới mẻ trong đời tu.

Trong bối cảnh đó, Đức Hồng Y GB., lúc ấy là Giám đốc Chủng Viện Á Thánh Quí Cái Răng, Cần Thơ, kể, đại ý như sau:

Có một cha sở lên xin một thầy giúp xứ, Ngài nói : ‘Xin cha cho con một thầy có sức khỏe, thời này cần phải lao động để sống. Thầy phải biết ca nhạc, tập hát, vẽ vời, trang trí… miền quê này khó tìm người làm được những việc này ! À, xin cha cũng lựa cho một ông thầy thông minh, lanh lợi một chút, thời buổi bây giờ tôn giáo gặp nhiều khó khăn quá, cần phải biết ứng xử khéo léo mới được…’

Lúc đó Đức Hồng Y đã trả lời : ‘Nếu Cha có xin tôi về giúp Cha, tôi cũng không thể đáp ứng được những điều Cha yêu cầu !’

Đôi khi người ta đòi hỏi người khác nhiều quá, nhưng nếu mình ở vào địa vị đó, mình có gánh vác nổi những việc đó không ?

Không ai hoàn toàn tốt, cũng không ai hoàn toàn xấu. Bên cạnh những thành công, vẫn có những thất bại. bên cạnh những mặt mạnh, vẫn có những mặt yếu. Đâu là sự nâng đỡ, khích lệ, uốn nắn, giáo dục ? Trong một xã hội hưởng thụ, người ta đánh giá cao những con người làm nên sản phẩm vật chất. Nhưng trong xã hội thăng tiến thật sự, cần những con người biết tạo ra những việc chân thiện. Có thể nhân loại đang sống trong tòa nhà vật chất sang trọng  kiên cố, nhưng sự sụp đổ là từ bên trong ra, nếu những con người sống trong căn nhà ấy thiếu cái Tâm chân thiện, tấm lòng nhân ái.

Có nhiều phụ nữ trải qua thời làm dâu thật “trần ai”, gian khổ, nhưng khi đã trở thành mẹ chồng, thì đối xử với nàng dâu khe khắt vạn lần hơn.

Có nhiều vị có quyền chức, thuở “hàn vi” lận đận, gian nan, nhưng khi đã có quyền cao chức trọng, thì lại đối xử với người dưới quá sức nhỏ mọn, hẹp hòi !

Tôi có quen với một người có chức vị đáng kính, dáng vẻ bề thế, trông rất đạo mạo, hiền từ, khả ái. Ngài tóm gọn về cuộc đời quá khứ của ngài trong câu mà ngài thường hay lập đi lập lại như cơm bữa, rằng : “Đời tôi có quá khứ rất gian khổ …năm chìm, bảy nổi, chín mười cái lênh đênh”, nhưng khi đối xử với đàn em, thì thấy việc làm của ngài thường xuyên gây cho đàn em “mười chìm, hai mươi nổi, trăm ngàn cái lênh đênh” !  

Đâu rồi hình ảnh ngày xưa ? – Điều đó rất cần để “nhìn lại chính mình”.

Câu thứ hai : Một người qua đường đã cho tôi 10 đôla không vì lý do gì.

“Không vì lý do gì” là cách nói “khi không người ấy cho”. Người nhận không xin gì, và người cho cũng không nói gì. Nhưng ở đó, người cho “đọc” được nơi người nhận điều người ấy đang cần.

Tôi đã là một đứa trẻ nghèo khổ không biết mua gì cho Mẹ vào đêm Giáng sinh. Một người qua đường đã cho tôi 10 đôla không vì lý do gì.

Một đứa trẻ nghèo khổ đang đứng bên vệ đường, trong không khí đón mừng Giáng Sinh, không mong gì nhận quà của ai, và cũng không thể tặng quà cho ai, hẳn gương mặt đứa trẻ ấy không thể hồn nhiên vui tươi như đáng lẽ ra nó phải có. Ai đó đã thấy được điều đó. 10 đôla là không nhiều, nhưng ý nghĩa biết bao nhiêu cho đứa trẻ nghèo khổ ấy. Niềm vui ấy lớn lao đến mức nó mang theo đến suốt cuộc đời.

Trên một chuyến xe về Sài Gòn, khi xe dừng lại lấy thêm xăng, một bà cụ khệ nệ bưng một xề chuối sáp lên xe, bà rao bán 1.500 đồng một nãi, có vài người mua. Chợt có một chàng thanh niên đưa cho bà 2000 đồng, anh ta nói : ‘Cháu biếu bà ăn trầu’. Bà cụ cám ơn, rồi bước đi, qua vài hàng ghế trên xe, bà cụ trở lại, đưa cho chàng thanh niên 1 nãi chuối, và nói : ‘Cháu lấy một nãi về cho em cháu ăn’. Chàng trai đáp: ‘Cháu còn đi xa, không tiện mang theo đâu, bà bán đi, tiền đó cháu biếu bà ăn trầu mà !”. Bà cụ lại cám ơn. Có thể đọc thấy niềm vui rất lớn trong tâm hồn bà ! Và cũng có thể thấy niềm vui của chàng trai cũng lớn theo từ số tiền rất nhỏ ấy.

Không đợi chờ gì những việc to tát, có biết bao việc rất bình thường, nhỏ bé, nhưng mang ý nghĩa rất phi thường, rất lớn lao, đó là biết quan tâm đến người khác.

Có câu : “Nếu thực sự quan tâm đến nhau, chúng ta sẽ không thể cảm thấy bình an trước nỗi đau của người khác, sẽ không thể ung dung tự tại khi người khác vẫn còn nhiều điều phải lo nghĩ, sẽ không thể thanh thản khi ai đó quanh ta đang gặp khó khăn”. (Rabbi Samuel H. Holdenson).

(Kindness is the inability to remain at ease in the presence of another person who is ill at ease, the inability to remain comfortable in the presence of another who is uncomfortable, the inability to have peace of mind when one’s neighbor is troubled.)

“Đồng xu nhỏ bé” nhưng cho ta câu chuyện thật dài và có ý nghĩa của cả một đời.

Nếu tâm hồn ta hẹp hòi, nhỏ mọn, nó thật sự chỉ giá đáng một đồng xu. Nhưng nếu tâm hồn ta bao dung, cao cả, đồng xu bé nhỏ ấy trở nên một đồng xu vô giá !

Giá trị đồng tiền là do ở tâm hồn ta vậy, cũng như giá trị của một con người, còn tùy cái tâm của người nhận định.

Nhưng cái Tâm ấy theo tiêu chuẩn nào để con người đối xử với nhau đong đầy tình tương thân tương ái, nếu không phải chính là Thánh Tâm Chúa Giê-su - nguồn êm ái và dịu dàng - để con người cùng vui sống trong suối nguồn yêu thương bất tận và hạnh phúc vĩnh hằng ?

MAI NHẬT THI
Tháng Thánh Tâm, 01. 06. 2011.

Trở về Mục Lục Chia Sẻ Chút Suy Tư